HOME  |  Projecten  |  Groenstructuurplan  |  Bomen

Bomen

Bescherming van bomen

In de gemeente Utrechtse Heuvelrug geldt een Bomenverordening. Deze kunt u onder aan deze pagina downloaden. Deze verordening geldt voor de gebieden binnen de bebouwde kom en bepaalt onder meer dat voor de kap van een boom - met uitzondering van de ruwe berk, de conifeer (Thuja en Chamaecyparis) en de Amerikaanse vogelkers - met een stamdiameter van meer dan 30 centimeter een omgevingsvergunning moet worden aangevraagd. Bij de beoordeling of de vergunning kan worden verleend wordt het belang dat de aanvrager heeft om de boom te vellen afgewogen tegen de waarden de boom heeft. In artikel 4 van de Bomenverordening wordt genoemd om wat voor waarden het kan gaan: natuurwaarde, milieuwaarde, landschappelijke  of cultuurhistorische waarde, waarde van stads- en dorpsschoon of waarde voor recreatie en leefbaarheid. Ook wordt er gekeken of er sprake is van gevaar of spoedeisend belang. Zo worden alle omstandigheden meegewogen om te komen tot een besluit om al dan niet de vergunning te verlenen. Buiten de bebouwde kom gelden de regels uit de Wet Natuurbescherming.

In 2013 hebben we samen met een groep inwoners een waardevolle-bomenlijst opgesteld. Hier staan bomen op die bijvoorbeeld een grote historische of esthetische waarde hebben. De bomen zijn alleen op de lijst geplaatst als de eigenaren daar toestemming voor gaven. Dat geeft deze waardevolle-bomenlijst een vrijblijvend – en dus geen juridisch - karakter. De gemeente zal een aanvraag voor een kapvergunningen dus niet weigeren om de enkele reden dat de betreffende boom op de deze lijst staat. Voor de bomen die op de lijst staan, geldt net als voor andere bomen gewoon de Bomenverordening.

Te downloaden: Bomenverordening Utrechtse Heuvelrug.

Bomen en zonnepanelen

Klimaatneutraal wonen, werken, reizen en recreëren in de gemeente Utrechtse Heuvelrug. Dat is onze ambitie voor 2035. Dat betekent dat we plannen van inwoners om zonnepanelen te plaatsen op of bij hun woning of bedrijf graag ondersteunen als dat mogelijk is. Soms levert dat strijd op met onze ambitie om onze waardevolle groene leefomgeving voor de toekomst in stand te houden. Denk aan het kappen van een boom om meer zonlicht op zonnepanelen toe te laten.

Beleid

Voor de kap van een boom moet een omgevingsvergunning worden aangevraagd, tenzij de boom daarvan uitgezonderd is op grond van de Bomenverordening. We kunnen de vergunning weigeren als de betreffende boom bijvoorbeeld landschappelijke waarde, natuurwaarde of cultuurhistorische waarde heeft die zwaarder weegt dan het individuele belang van de aanvrager, die zonnepanelen wil plaatsen, en het algemene belang van duurzame energieopwekking. Hoewel we duurzame energieopwekking middels zonnepanelen graag ondersteunen, kan de waarde van de boom in bepaalde gevallen dus zwaarder wegen. Die waarde vinden we in ieder geval zwaarder wegend als de boom onderdeel uitmaakt van één van de groenstructuren die op de kaart in dit Groenstructuurplan zijn weergegeven.

De vergunningaanvraag voor het kappen van een boom kan betrekking hebben op een boom die in beheer is bij de gemeente. Als de reden van de kap uitsluitend het wegnemen van schaduw op zonnepanelen is, brengen we de kosten van het kappen van die boom in rekening bij de aanvrager.

Overlast van bomen

Uitgangspunt in onze gemeente is om gezonde bomen zo lang mogelijk te laten voortgroeien. Wat voor de één een genot is, kan bij de ander echter ergernis geven. Soms ondervinden inwoners hinder van bomen. Als dat te wijten is aan onvoldoende onderhoud aan de bomen, zal het nodige onderhoud alsnog moeten plaatsvinden om de hinder weg te nemen. Maar wat als het onderhoud en beheer gewoon op orde is en de boom er prima bij staat? Ook dan kan overlast worden ervaren, zoals van vallend blad, schaduw, overhangende takken, stuifmeel en pollen, wortelopdruk of vogelkolonies.

Beleid

Bomen hebben een gunstige invloed op hun omgeving. Niet alleen verfraaien ze het straatbeeld, ze zijn een voedselbron, rust- en verblijfplaats en voortplantingsplaats voor dieren. Bovendien zorgen ze voor verkoeling, vangen ze fijnstof af en hebben ze een algemene positieve invloed op de gezondheid van mensen. Daarom geldt in de gemeente Utrechtse Heuvelrug het uitgangspunt dat we gezonde bomen laten staan.

Bij een verzoek voor het kappen van een boom vanwege overlast gaan we eerst in gesprek met degene die het verzoek indient. Wat voor overlast ervaart hij of zij precies? Kan die overlast op een andere manier dan door kap worden weggenomen? Hoe ernstig is de overlast? Normale bladval, vallende eikels, of berkenpollen of –zaden en enige mate van schaduwwerking vinden wij acceptabel. Bij het bepalen of er sprake is van overlast die moet worden weggenomen, kijken we naar de aard, de duur en de ernst van de overlast in verband met de plaatselijke omstandigheden.

Kauwen, eksters en spreeuwen zijn bekend om het lawaai dat ze maken, met name als het om een kolonie gaat. Soms ontvangen wij van inwoners een verzoek om een boom waar zo’n vogelkolonie in woont, te kappen. Hier hebben we rekening te houden met de Wet Natuurbescherming. Alle vogels zijn beschermd en leefgebieden maken vaak deel uit van de bescherming. Pas bij onveiligheid of bedreiging van de volksgezondheid kan kap soms toegestaan zijn, maar dan gaat het om extreme gevallen. Het vellen van de boom heeft bovendien vaak geen zin; de dieren zoeken een nieuwe plek, waarmee het probleem zich verplaatst. Wel heeft het zin om de buurt niet al te aantrekkelijk voor de vogels te maken door geen vuilnis te laten slingeren of voer te gooien.