HOME  |  Projecten  |  Groenstructuurplan  |  Hoe werkt het?

Hoe werkt het?

Wat is het Groenstructuurplan?

De gemeente Utrechtse Heuvelrug is een bijzonder groene gemeente. Op de kam van de langgerekte heuvelrug die in de voorlaatste ijstijd is ontstaan, zijn bossen met heide te vinden. En onderaan de hellingen gaat dit beboste landschap over in open weidelandschap: de strokenontginningen van het Krommerijngebied en de kampontginningen van de Gelderse Vallei. De zeven dorpen die onze gemeente telt, liggen op die overgang: Amerongen, Doorn, Driebergen-Rijsenburg, Leersum, Maarn, Maarsbergen en Overberg. Ook binnen de dorpen is veel groen te vinden zoals lanen, parken, sprengen, speelveldjes en plantsoenen.

In dit Groenstructuurplan is het belangrijkste groen letterlijk in kaart gebracht. Dat betekent dat niet al het openbare groen in de kaart terug te vinden is, maar alleen de groene elementen die een belangrijke waarde hebben. Dat kan cultuurhistorische, ecologische of stedenbouw­kundige waarde zijn, of misschien wel alle drie. Samen vormen die elementen de hoofdgroenstructuur.

Naast deze kaart met de hoofdgroenstructuur beschrijft dit plan ook hoe we als gemeente omgaan met een aantal specifieke vraagstukken op het gebied van groen.

Doel van dit Groenstructuurplan is om het belangrijkste groen in de dorpen duurzaam in stand te houden en zo de hoogwaardige kwaliteit van onze leefomgeving te behouden en te versterken. Daarbij is het behoud van de eigen identiteit van de kernen een belangrijk uitgangspunt. Bij nieuwe ontwikkelingen in de dorpen is met dit Groenstructuurplan het belangrijkste openbare groen binnen de dorpen in beeld en kan daar dus rekening mee gehouden worden. Met de uitwerking van specifieke beleidsvraagstukken geeft het plan tevens richtlijnen voor het groenbeheer. Het Groenstructuurplan beschrijft het groenbeleid in hoofdlijnen. Het vormt het kader voor overig groenbeleid en voor groenbeheer­plannen, waarin het beleid nader kan worden uitgewerkt.

Afbakening en status

Dit Groenstructuurplan gaat over het groen binnen de bebouwde kom van de dorpen. Het gebied dat daar buiten ligt is wat groen betreft ook zeker van belang; dit wordt al beschreven in het Landschapsontwikke­lingsplan Kromme Rijngebied+ uit 2010 (kortweg LOP) en het bijbehorende Beeldkwaliteitsplan Buitengebied uit 2011. Sommige gebieden die eigenlijk onder het LOP vallen, hebben we toch ook opgenomen in het Groenstructuurplan, omdat ze echt horen bij de woonge­bieden binnen de bebouwde kom van de dorpen en bij de gemeente in beheer zijn.

Het Groenstructuurplan richt zich op het openbare groen, in tegenstelling tot het groen in particulie­re tuinen. Komt er toch particulier groen aan de orde, dan is het omdat dit groen onderdeel uitmaakt van een grotere, waarde­volle groenstructuur. Het plan heeft geen planologische werking, maar moet als basis voor het openbaar groenbeheer in de dorpen worden gezien. Het krijgt op termijn zijn doorvertaling in de Omgevings­visie en het Omgevingsplan dat wij de komende jaren uit hoofde van de Omge­vingswet gaan opstellen. Daarbij wordt dit groenbeleid in een participatief traject met inwoners afgewogen tegen andere belangen die van waarde zijn in de fysieke leefomge­ving van de dorpen.

Het Groenstructuurplan is een uitwerking van de gemeentelijke Structuurvisie 2030 “Groen dus vitaal” die in 2010 door de gemeenteraad is vastgesteld. In de Structuur­visie zijn opgaven geformuleerd rond zes thema’s, waarbij groen en cultuurhistorie het meeste gewicht hebben gekregen. Dit Groen­structuurplan speelt in op het streven naar versterking van de leefbaarheid en identiteit van de verschillende dorpen. Zoals hierboven al vermeld is, beschrijft het Groenstruc­tuurplan het groenbeleid in hoofdlijnen. Het vormt het kader voor overig groenbeleid en voor groenbeheer­plannen, waarin het beleid nader kan worden uitgewerkt. We hebben bewust geen einddatum aan de gelding van het Groenstructuurplan gegeven, omdat we voorzien dat het beleid op termijn wordt opgenomen en doorvertaald in de Omge­vings­visie en het Omgevingsplan.

Totstandkoming

Het project om te komen tot dit Groenstructuurplan is in het voorjaar van 2016 van start gegaan. Er is een projectgroep opgericht waarin de nodige denkkracht vertegenwoordigd was op het gebied van stedenbouw, ecologie, bomen en groenbeheer. Daarnaast is er samengewerkt met het Groenbe­raad, een adviserende commissie van inwoners met expertise op het gebied van groen. We hebben gezamenlijk bepaald wat de belangrijkste groenstructuren in de dorpen binnen onze gemeente zijn en welke richtlijnen ervoor kunnen zorgen dat er een basis is voor instandhouding van die structuren. We hebben voor een hele nieuwe aanpak gekozen: in plaats van een papieren rapport hebben we gekozen voor een website. Met deze vorm willen we voorsorteren op de Omgevingswet, die vraagt om digitale, locatiegebonden beleidsregels. Het resultaat is deze website.

Hoe werkt deze site?

Deze website vormt in zijn geheel het Groenstructuurplan van de gemeente Utrechtse Heuvelrug. De site bestaat uit tekst en een topografische kaart met de hoofdgroenstructuur. Elk vlak op de kaart is waardevol openbaar groen. Samen vormen de vlakken de hoofdgroenstructuur. Als je een vlak aanklikt, wordt er een venster geopend waarin je informatie vindt over wat voor groen - bijvoorbeeld een laan - het is en het beleid dat van toepassing is op dat betreffende type groen. Onder “gebied” vind je wat de karakteristieken zijn van het gebied waarin de betreffende structuur ligt. Daarin wordt vaak beschreven welke waarde een groenelement uit de hoofdgroenstructuur binnen de ruimtelijke en historische context van de wijk heeft. De wijken zijn zodanig gekozen dat ze logische eenheden vormen, die in een bepaalde periode van de geschiedenis zijn aangelegd en daardoor vaak een specifieke stijl en stedenbouwkundige principes laten zien.
Naast de kaart is de legenda te zien, waar de verschillende typen groenstructuren “aan” en “uit” kunnen worden gezet. Ook kan de luchtfoto als laag worden toegevoegd.

In het menu links naast de kaart staat het gemeentelijke beleid voor een aantal “groene” onderwerpen die niet over specifieke locaties of groenstructuren gaan, maar een meer algemeen karakter hebben.

Een analoge versie van het Groenstructuur­plan met alle teksten kunt u hier downloaden. In dit pdf-document is de kaart niet in z’n geheel opgenomen, maar in de vorm van zeven afbeeldingen voor ieder dorp. Voor een gedetailleerde weergave van de groenstruc­turen in de kaart is het analoge document niet geschikt maar verwijzen wij u graag naar de digitale kaart op deze website.

Naar de kaart