Wolf

De wolf is een wettelijk beschermde diersoort. Dat betekent dat u een wolf niet mag doden, vangen of opzettelijk storen. Ook opjagen of in het nauw drijven mag niet. 

U mag een wolf wel van uw eigen terrein verjagen, om gevaarlijke situaties te voorkomen. Dat kan met geluid (klappen, roepen) of met licht (zaklamp, zwaailicht, licht op sensor) of met bijvoorbeeld wapperende linten. 

De provincie heeft de wettelijke taak om de wolf te beschermen en wil samenleven met de wolf mogelijk maken. Daarbij staat de veiligheid van mensen altijd voorop. Provincie, gemeenten, terreinbeherende organisaties en andere betrokken partijen werken nauw samen. Download de folder Wolven in de provincie Utrecht.

Adviezen voor als u een wolf kunt tegenkomen

  • Blijf op de paden
  • Wees waakzaam
  • Houd uw hond aangelijnd, ook in losloopgebieden
  • Kom niet in de bossen tussen zonsondergang en zonsopgang
  • Ga bij voorkeur in groepsverband de bossen van de Utrechtse Heuvelrug in
  • Houd kinderen in het zicht van een volwassene
  • Voorkom onverwachte situaties waarvan wolven kunnen schrikken, zoals verstoppertje spelen
  • Wees extra alert met activiteiten zoals hardlopen, paardrijden of mountainbiken; deze activiteiten kunnen het achtervolgingsinstinct van wolven aanwakkeren

Als u een wolf tegenkomt

  • Blijf rustig en houd afstand
  • Voer of lok geen wilde dieren, dus ook geen wolven
  • Achtervolg een wolf niet

Komt de wolf dichterbij dan 30 meter of blijft hij staan?  

  • Ren niet weg
  • Loop langzaam achteruit
  • Maak uzelf groot en maak gebaren en/of lawaai door bijvoorbeeld op een fluitje te blazen
  • Meld waar u de wolf heeft gezien bij het wolvenmeldpunt

Voelt u zich bedreigd of is er sprake van een noodsituatie? Bel dan de politie via 112.

Meer over honden en wolven

U bent welkom met uw hond in de natuur. Voor de bescherming van alles wat leeft is het belangrijk dat u uw hond aan de lijn houdt. Bijna iedere hond heeft een natuurlijk jachtinstinct en de neiging om achter wilde dieren aan te gaan. Houd uw hond aangelijnd. Zo voorkomt u contact van uw hond met een wolf en beschermt u uw hond en dieren in de natuur.

Welk risico geeft de wolf?

Honden merken vaak eerder dat er een wolf in de buurt is. Een wolf gaat over het algemeen mensen uit de weg. Maar zal wel belangstelling tonen voor een hond in zijn leefgebied. Houd daarom de hond aan de lijn in het leefgebied van een wolf. Wolven kunnen honden zien als indringers in hun leefgebied. Zij kunnen op zoek kunnen zijn naar een partner. En vooral in het voorjaar hun welpen verdedigen. Dus uw hond loopt een risico.

Houd honden in wolvengebieden aan een lijn van maximaal 10 meter en laat ze bij hun mensen blijven. Komt de wolf toch dichtbij? Ren dan niet weg. Kort de lijn van uw hond in en houd uw hond dichtbij. Maak uzelf groot of maak herrie om de wolf af te schrikken. Loop desnoods achteruit voor meer afstand. Voelt u zich in de natuur niet op uw gemak? Ga dan met anderen mee wandelen. Of kies voor de drukkere momenten overdag. Meer mensen betekent minder belangstelling van één of meerdere wolven.

Hoe zit dat met het hondenlosloopgebied?

In veel bosgebieden is gehele jaar een aanlijnplicht. Los van de wolf. Aanvullend is voor een aantal bosgebieden een periodieke aanlijnplicht tussen 15 maart en 15 september. Let goed op de borden en voorkom een boete. Meer informatie over honden staat op de website van Staatsbosbeheer, Utrechts Landschap en Natuurmonumenten. 

Subsidieregeling wolfwerende afrasteringen

Op de website van de provincie staat informatie over de subsidieregeling voor wolfwerende afrastering. Houders van runderen, schapen, geiten, varkens, alpaca's en paard(achtigen) kunnen subsidie aanvragen om hun vee te beschermen.

Onderzoek voordat u subsidie aanvraagt goed:

  • hoor ik tot de doelgroep
  • voldoet mijn situatie aan de criteria voldoet
  • welke bijlagen stuur ik mee bij mijn aanvraag

Voor u een aanvraag indient maakt u eerst een afspraak met de wolvenconsulent. Hij kan bij u op locatie komen en adviseert u gratis over te plaatsen wolfwerende hekken of over het raster dat u al geplaatst heeft. Maakt er vooral gebruik van! 

U maakt de afspraak via faunabeheer@provincie-utrecht.nl. Vragen over de inhoud van de subsidieregeling stelt u via subsidies@provincie-utrecht.nl.

Toch schade aan uw vee door vermoedelijk een wolf? Meld dit dan zo spoedig mogelijk bij BIJ12 via telefoonnummer 085 486 22 22 (keuzeoptie 1) of online via BIJ12.nl. Op basis van foto’s en beschrijving beoordeelt BIJ12 of het vermoedelijk om een wolf gaat.

De taxateur komt langs, neemt DNA af en legt de situatie vast. Zoals locatie, soort afrastering en sporen zoals haren en pootafdrukken. Het DNA wordt onderzocht en het schadedossier beoordeeld.

De hoogte van de tegemoetkoming hangt af van de taxatiewaarde van het omgekomen dier. Dierenartskosten en destructiekosten gaan mee in de taxatie. Meer informatie over het vergoeden van schade door wolven. BIJ12 voert namens provincies het wolvenbeleid uit.

Preventie

Hoe zijn aanvallen van wolven op schapen of ander vee te voorkomen of beperken? Op de website van de provincie staat meer over preventieve maatregelen voor voorkomen of beperken van wolvenschade. 

Wolvenconsulent

De provincie Utrecht heeft een wolvenconsulent aangesteld. Bent u agrariër of heeft u hoefdieren als hobby? Dan kunt u voor gratis advies en vragen over wolfwerende maatregelen terecht bij deze wolvenconsulent. U bereikt hem door een mail te sturen naar faunabeheer@provincie-utrecht.nl. 

Wolf gezien? Meld het bij BIJ12

BIJ12 werkt voor de provincie en coördineert de monitoring van de wolvenroedel. Om een goed beeld te krijgen van de vestiging van wolven in Nederland vraagt BIJ12 aan het publiek om waarnemingen van wolven en wolvensporen door te geven. Meld direct bij het  Wolvenmeldpunt als u een wolf of sporen van een wolf heeft gezien.

Lespakket voor basisscholen  

Het Instituut voor Natuureducatie (IVN) heeft op verzoek van de provincie Utrecht een lespakket voor de groepen 5 – 8 over wolven in de provincie Utrecht opgesteld. De lessen over de wolf zijn voor leerkrachten van scholen in het wolvenleefgebied. Met het IVN-lespakket leren leerlingen de wolf kennen: van bijzondere kenmerken, zijn leefgebied en zijn rol in de natuur tot zijn imago. 

Het lespakket ‘De Wolf’ is te downloaden via de website van IVN. Scholen kunnen zich hier ook aanmelden voor een gastles over de wolf. Zowel aan het downloaden van het IVN-lespakket als het aanvragen van een gastles zijn geen kosten voor de scholen verbonden. 

Meer informatie en het aanmeldformulier vindt u op de website van IVN Utrecht. 

Aanrijding met een wolf

Er is een kans op een aanrijding met een wolf. Wat moet u dan doen? Rijd niet door en bel de politie via: 0900 88 44. Ook als het dier niet blijft liggen, maar doorloopt. Blijf ter plaatse en wacht de komst van de politie of betrokken deskundige af. Ga nooit achter aan het dier aan! 

Meer informatie

Onderstaande websites zijn de moeite waard om na te lezen:

Schade door mijdadvies wolf in 2025

De provincie en de gemeenten Woudenberg, Zeist, Utrechtse Heuvelrug en Leusden gaven in 2025 door de probleemwolf een mijdadvies voor de bos- en natuurterreinen en landgoederen tussen de A12 en de A28. Dit advies gold in de periode 1 augustus 2025 tot 12 december 2025. Denkt u schade te hebben geleden door dit mijdadvies? Dan kunt u een tegemoetkoming aanvragen: nadeelcompensatie.

Wat moet u weten

  • Wij nemen alleen verzoeken in behandeling van personen die in onze gemeente wonen of bedrijven die in onze gemeente gevestigd zijn. Dit controleren wij in de Basisregistratie Personen (BRP) en in het handelsregister van de Kamer van Koophandel.
  • Een verzoek om nadeelcompensatie behandelen duurt lang. Meestal hoort u onze beslissing binnen een jaar tot anderhalf jaar
  • We vergoeden niet alle schade. Een deel is voor uw eigen rekening. Dat hoort bij het normale risico dat iedereen heeft. Hoeveel schade voor eigen rekening komt bepalen we bij bedrijven door een percentage van de jaaromzet. Voor personen is dat een percentage van het bruto jaarinkomen. Een onafhankelijke deskundige adviseert ons over dat percentage
  • Nadeelcompensatie aanvragen kost € 500. Dit bedrag krijgt u terug als wij u nadeelcompensatie toekennen

Welke regels zijn er

  • U heeft schade. Denk aan omzetverlies of inkomensverlies en extra gemaakte kosten
  • Het mijdadvies in 2025 is redelijkerwijs de oorzaak van de schade
  • De schade is niet al op een andere manier vergoed
  • Immateriële schade komt niet voor vergoeding in aanmerking
  • Soms worden extra kosten vergoed. Bijvoorbeeld kosten voor rechtsbijstand of hulp van andere deskundigen. Dit doen wij alleen als u nadeelcompensatie krijgt

Wat moet u doen?

Denkt u schade te hebben geleden door het mijdadvies 2025? Dan kunt u een verzoek indienen via het online aanvraagformulier Nadeelcompensatie.

Uitgebreide informatie leest u op het Landelijk Informatiepunt Wolven. U kunt hen ook bellen op 0800 - 1211 of het contactformulier gebruiken om uw vragen te stellen.